Czym jest łaska i jak może ona zmienić nasze życie?

Czym jest łaska?

Co dokładnie oznacza „łaska”?

Słowo „łaska” oznacza coś ofiarowanego bez żadnych kosztów i zasług.

Kościół katolicki naucza, że łaska jest niezasłużonym darem Boga dla człowieka. Oznacza to, że Bóg obdarza człowieka swoją miłością, przebaczeniem i zbawieniem, zanim człowiek cokolwiek uczyni, aby na nie zasłużyć.

„Łaską bowiem jesteście zbawieni przez wiarę! Nie jest to więc waszą zasługą, lecz darem Boga. Nie za dokonane czyny, aby nikt się nie chełpił” (Ef 2, 8-9) – pisze św. Paweł Apostoł do wspólnoty Kościoła w Efezie.

Nie oznacza to jednak, że możemy siedzieć bezczynnie. Chociaż łaska jest niezasłużonym darem od Boga dla nas, to wymaga od nas reakcji. Katechizm Kościoła katolickiego wyjaśnia: „Gdy Bóg dotknie serca człowieka oświeceniem Ducha Świętego, człowiek ani nie pozostaje obojętny, bo przyjmuje natchnienie, które mógłby przecież odrzucić, ani sam bez łaski nie może wolną wolą skierować się do sprawiedliwości wobec Niego” (KKK 1993).

Sakramenty święte jako źródła łaski

Ale jak chrześcijanin-katolik może przyjąć łaskę, a następnie ją zachować i pielęgnować? Jak może pomnożyć łaskę, która spływa na niego od Boga?

Niewidzialna łaska Boża jest udzielana wierzącemu przede wszystkim poprzez przyjmowanie sakramentów świętych. Sakramenty święte są widzialnymi znakami ustanowionymi przez Chrystusa, które ludzie mogą postrzegać swoimi zmysłami. Dzięki nim niewidzialna łaska Boża staje się namacalna i odczuwalna. Właśnie dlatego Chrystus dał nam sakramenty święte, abyśmy mogli doświadczać Jego obecności w każdym okresie życia i otrzymać Jego uzdrawiającą moc. W tym kontekście Katechizm mówi o tzw. „łaskach sakramentalnych, czyli darach właściwych różnym sakramentom” (por. KKK 2003).

Sakramenty święte dowodzą, że Jezus Chrystus nie jest jedynie postacią historyczną, należącą do zamierzchłej przeszłości. Sakramenty święte są raczej stałym wyrazem Jego nieustającej obecności w Kościele. Sakramenty święte przekazują łaskę Chrystusa tu i teraz oraz pomagają wierzącym pogłębiać i umacniać ich relację z Bogiem.

Czy wszyscy ludzie otrzymują łaskę w równym stopniu?

Bóg pragnie zbawić wszystkich. Jako Jego stworzenia, wszyscy ludzie są wybrani, aby pójść do nieba. Dlaczego więc łaska dotyka niektórych ludzi, a innych nie, skoro Boża oferta łaski dotyczy wszystkich w równym stopniu?

Bóg nie jest niesprawiedliwy. Jest Stwórcą wszystkich ludzi i każdego z nich ceni niezmiernie. Jednak, jak w każdej relacji, ludzie muszą również okazać swoją gotowość i odpowiedzieć na Boże zaproszenie z zaufaniem i miłością. Łaska Boża jest zatem zawsze obecna, ale może przynieść skutek tylko w takim stopniu, w jakim człowiek na nią odpowie.

Przykład dwóch złoczyńców ukrzyżowanych obok Jezusa znakomicie ilustruje tę kwestię. W Ewangelii według św. Łukasza czytamy: „Jeden z powieszonych na krzyżu złoczyńców bluźnił Jezusowi, mówiąc: «Czy Ty nie jesteś Chrystusem? Wybaw siebie i nas!». Drugi natomiast, upominając go, powiedział: «Ty nawet Boga się nie boisz, chociaż ponosisz tę samą karę? My przecież sprawiedliwie zostaliśmy ukarani. Zasłużyliśmy na to. Ale On nic złego nie zrobił». I dodał: «Jezu, wspomnij o mnie, gdy wejdziesz do swego królestwa». Jezus odpowiedział mu: «Zapewniam cię: Dzisiaj ze Mną będziesz w raju»” (Łk 23, 39-43).

Łaska i wolna wola

Choć może to zabrzmieć okrutnie, ludzie mogą sprzeciwiać się niebu, swojemu szczęściu. Na tym właśnie polega wolna wola. Człowiek musi, że tak powiem, chcieć zbawienia; musi odpowiedzieć na ofiarowaną mu miłość Boga. Bóg nie może narzucić mu swojej łaski.

W powyższej historii biblijnej jeden przestępca – popularnie zwany skruszonym łotrem – uznaje swoje grzechy i otwiera się na łaskę. Uznaje swoją winę i zostaje zbawiony. Nie dlatego, że był niewinny lub mniej winny niż drugi, szyderca. Jezus zbawia skruszonego łotra po prostu dlatego, że przyjmuje Jego ofiarowaną łaskę, innymi słowy: ponieważ aktywnie współpracuje z łaską.

Z drugiej strony, szyderczy przestępca zamyka się na łaskę. Odrzuca ją. Nie wierzy w Jezusa. Pozostaje zatwardziały. Nawet w chwili śmierci nie cofa się w swoim gniewie. Według ludzkiego osądu Bóg nie może już nic dla niego uczynić. A jednak! Dla Boga nie ma nic niemożliwego. Nawet dla zatwardziałego łotra Syn Boży wisi na krzyżu!

Czy łaska Boża dotarła do jego serca w ostatniej chwili? Nie wiemy.

Zmieńmy swoje życie w życie pełne łaski

Tylko Bóg może uniewinnić winnego człowieka, niezależnie od jego przeszłości. W ten sposób Bóg „usprawiedliwia” grzesznika. „Syn Człowieczy przyszedł przecież szukać i zbawić to, co zginęło” (Łk 19, 10).

To Jego „łaska uświęcająca” odnawia człowieka. Przywraca mu przyjaźń z Bogiem. Otwiera mu „drzwi do nieba”. Już tu, na ziemi!

Zaufajmy Bogu. Żyjmy zawsze w Jego łasce. Stopniowo dostrzeżemy, że odnawiamy się od wewnątrz. Łaska, którą otrzymujemy i z którą współpracujemy, będzie się mnożyć i docierać do innych, nawet bez naszego wysiłku. Czyż nasza chrześcijańska misja nie jest cudowna? ∎

Tutaj dowiesz się więcej o sakramentach świętych